İstanbul Finans Merkezi (İFM), 7412 sayılı Kanun ile İstanbul'u küresel finans sistemi içinde rekabetçi bir merkeze dönüştürme amacıyla kurulmuştur. Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine sunulan yeni kanun taslağı; merkez sınırları içinde faaliyet gösteren katılımcılar için yenilenmiş bir vergi teşvikleri paketi, kurumlar vergisi istisnaları ve denetim çerçevesinde güncellemeler öngörmektedir. Düzenleme, hem finans sektörünün uluslararası rekabet gücünü artırmayı hem de bölgesel sermaye akımlarının İstanbul üzerinden yönlendirilmesini hedeflemektedir.
Düzenlemenin Arka Planı
İFM çerçeve mevzuatının yürürlüğe girmesinin ardından piyasa geri bildirimleri, mevcut teşvik setinin Dubai DIFC ve Singapur gibi rakip merkezlerin sunduğu rejimlerin gerisinde kaldığını ortaya koymuştur. Hazine ve Maliye Bakanlığı taslağı; sektör paydaşları, Türkiye Bankalar Birliği ve Sermaye Piyasası Kurulu ile yürütülen istişareler sonrasında hazırlamıştır. Taslak, İFM'nin bölgesel finans merkezi olma stratejik hedefini sürdürürken ilk dönemde uygulamada gözlemlenen aksaklıkları gidermeyi amaçlamaktadır.
Temel Hükümler
Taslak; 7412 sayılı Kanun'un 7. maddesi kapsamındaki kurumlar vergisi istisnasını ihracat odaklı finansal hizmetler için genişletmektedir. Yurt dışında yerleşik kişilere sunulan ve katılımcı defterlerinde kayıt altına alınan finansal hizmetlerden elde edilen kazançların kurumlar vergisinden istisna oranı, önceki tavanlı rejimden %100'e yükseltilmektedir. Ayrıca İFM katılımcılarının yurt dışı ortaklarına yapacakları kâr dağıtımlarında indirimli bir stopaj rejimi öngörülmektedir.
Taslak; İFM bünyesinde gerçekleştirilen işlemler için damga vergisi ve harç istisnaları ile katılımcı belgesi prosedürünü uluslararası iyi uygulamalarla uyumlu hâle getiren düzenlemeler içermektedir. Yabancı uyruklu personele yönelik hükümler arasında basitleştirilmiş çalışma izni süreçleri ile görevin ilk dönemine ilişkin sınırlı bir gelir vergisi istisnası yer almaktadır; eşikler ikincil mevzuatla belirlenecektir.
Sektör Katılımcıları Açısından Etkileri
İFM katılımcı belgesine sahip bankalar, sermaye piyasası aracı kurumları, portföy yönetim şirketleri, sigorta kuruluşları ve fintech kuruluşları düzenlemenin doğrudan muhatabı olacaktır. Genişletilmiş istisna; özellikle bölgesel hazine, varlık yönetimi ve fon idare fonksiyonlarının İstanbul'a taşınmasını destekleyebilir. Mevcut katılımcıların hizmet bileşimlerinin yenilenmiş ihracat-hizmetleri tanımı çerçevesinde nasıl konumlandığını değerlendirmeleri tavsiye edilmektedir.
Sonuç ve Tavsiyeler
Taslağın önümüzdeki haftalarda ilgili meclis komisyonunda görüşülmesi beklenmektedir. Sektör katılımcılarının yasal süreci yakından takip etmesi; kurumsal yapılarını, transfer fiyatlandırması pozisyonlarını ve hizmet sözleşmelerini öngörülen çerçeve ışığında gözden geçirmesi önerilir. Ofisimiz, İFM katılımı ve önerilen değişikliklerin etkileri konusunda müvekkillere özel danışmanlık sunmaya devam etmektedir.